گردشگری سلامت فرصتی جهانی برای کارآفرینی در ایران

نویسندگان : بهرام نوازنی- دانشیار دانشگاه بین الملل امام خمینی (ره) قزوین
ناهید جلیلیان- دانشجوی دکترای کارآفرینی دانشگاه آزاد قزوین
فاطمه عسگری- دانشجوی دکترای کارآفرینی دانشگاه آزاد قزوین

امروزه گردشگران درمانی به دلایل متفاوتی برای درمان به سایر کشورها سفر می کنند؛ برای مثال کشورهای توسعه نیافته مانند سودان، سومالی، افغانستان، لیبی و… به دلیل نبود خدمات بهداشت و درمان مناسب و پرسنل پزشکی حاذق در این کشورها، برای درمان به نقاط دیگر جهان سفر می کنند یا این که ساکنان کشورهای امریکایی و اروپایی به دلیل گران بودن خدمات درمانی و صف های انتظار طولانی برای بیماران، تمایل بیشتری برای سفر به کشورهای دیگر و درمان در آنجا دارند. از سوی دیگر ساکنان کشورهای دارای جمعیت پیر به دلیل تعداد بالای افراد مسن و کمبود پرسنل پزشکی و هزینه های بالای مراقب از بیماران برای درمان به کشورهای دیگر سفر می کنند. با توجه به وسعت روزافزون کشورها در حوزه تجهیز خدمات درمانی برای پذیرش گردشگران سلامت، گزارش تحقیقی گردشگری درمانی در سال ۲۰۱۳میلادی انجمن بین المللی گردشگری درمانی نشان می دهد که حدود ۱۲درصد از سفرهای درمانی برای صرفه جویی در هزینه های سفر و درمان است. این درحالی است که انجام جراحی های زیبایی بیش از سایر درمان هاست و ۳۸درصد از تقاضای گردشگران سلامت را تشکیل می دهد. این برآوردها نشان می دهد که حدود ۹۲درصد از کل هزینه های سفرهای درمانی به ازای هر بیمار کمتر از ۳۰هزار دلار است و گردشگران درمانی رقمی بین ۷۴۷۵ تا ۱۵۸۳۳ دلار برای هر سفر درمانی می پردازند. این در حالی است که به ازای ۶ میلیون سفر انجام شده از سوی گردشگران درمانی، ۴۵ تا ۹۵ میلیارد دلار به تولید ناخالص داخلی جهان افزوده می شود.
طبق پیش بینی سازمان جهانی گردشگری تا سال ۲۰۲۰میلادی تعداد جهانگردان به رقمی بالغ بر ۶/ ۱ میلیارد نفر خواهد رسید و جهانگردان بیش از ۲ تریلیون دلار خرج خواهند کرد که بخش عمدة آن به کشورهای توسعه یافته تعلق خواهد یافت. گزارش های سازمان جهانی گردشگری حاکى از آن است که درآمد خاورمیانه از صنعت توریسم در سال ۲۰۱۴ حدود ۷۰۰ میلیارد دلار برآورد مى شود. براساس آمارهاى یونسکو، ایران به دلیل برخوردارى از جاذبه های متعدد مى تواند جزو ۱۰ کشور اول دنیا به لحاظ ورود گردشگر باشد. اما آمارهاى رسمى حاکى از آن است بیش از ۸۰۰ میلیارد دلار گردش مالى سالانة صنعت توریسم در جهان است، که سهم کشور ایران کمتر از یک دهم درصد از این گردش مالى است. لذا، سهم بسیار ناچیز ایران از صنعت گردشگرى نشان دهندة آن است که صنعت گردشگرى نتوانسته نقش خود را به عنوان عامل توسعة اقتصادى کشور و معرفى ایران به عنوان کشوری توریستى و فرهنگى به خوبى ایفا کند چرا که ایران به دلیل سابقة تمدنى کهن و آثار متعدد و سالم به جا مانده از دوران شکوه تمدن پارس در میان کشورهای دنیا، پتانسیل پیشتاز بودن را دارد (۲۰۱۲,WTO). بر همین اساس، سه منطقة جهان که در سال ۲۰۲۰ بیش ترین تعداد جهانگردان ورودی را خواهند داشت به ترتیب عبارت اند از اروپا (۷۱۷ میلیون گردشگر)، شرق آسیا و اقیانوسیه( ۳۹۷ میلیون گردشگر) و آمریکا (۲۸۳ میلیون گردشگر). آفریقا، خاورمیانه و جنوب شرق آسیا به ترتیب در مقام های بعدی قراردارند. پیش بینی می شود شرق آسیا و اقیانوسیه، جنوب آسیا، خاورمیانه و آفریقا با رشد متوسط سالانه بیش از ۵ درصد در مقایسه با۴/ ۱ درصد رشد متوسط جهانی بیشترین میزان رشد را به خود اختصاص دهند. رشد جهانگردی در مناطقی مانند اروپا و آمریکا که از لحاظ گردشگری پیشرفته ترند، از میانگین جهانی کمتر خواهد بود. اروپا همچنان بیشترین سهم را در بازار گردشگران ورودی جهان خواهد داشت، اما سهم تعداد گردشگران اروپا از ۶۰ درصد در سال ۱۹۹۵ به ۴۶ درصد در سال ۲۰۲۰ تنزل پیدا خواهد کرد کشورهای فرانسه، آمریکا، اسپانیا، چین، و ایتالیا بیشترین تعداد گردشگران را به خود جلب کرده اند و کشورهای آمریکا، اسپانیا، فرانسه و ایتالیا به ترتیب بیشترین درآمد را از گردشگران داشته اند. سازمان جهانی گردشگری در گزارش سال جاری خود اعلام کرد رشد قابل توجه سفر گردشگران خارجی به خاورمیانه و دیدار از جاذبه های گردشگری این منطقه، موجب شده خاورمیانه به چهارمین منطقة گردشگرپذیر جهان تبدیل شود، اما تاکنون در این میان ایران سهم بسیار ناچیز دوهزارم درصدی را از گردشگری جهان داشته است. بر اساس تقسیم بندی سازمان جهانی گردشگری، ایران در منطقة جنوب آسیا قرار گرفته و همان طور که از آمارها و شواهد بر می آید در سال ۲۰۲۰، تنها ۱۹ میلیون گردشگر از این مناطق بازدید خواهند کرد و این منطقه از لحاظ جذب گردشگر در ردة آخر قرارگرفته است.

ملاک انتخاب کشورهای گردشگرپذیر در حوزه درمان و سلامت

به دلیل حساسیت بالا و اهمیت سلامت افراد نیازمند استانداردهایی است که این استانداردها وجود دانش فنی و علمی و همچنین زیرساخت های پزشکی و درمانی را شامل می شود. به طوری که مقاصدی که خواهان فعالیت در این نوع گردشگری هستند باید استانداردهای لازم را در زمینه ارائه خدمات درمانی و پزشکی به گردشگران کسب کنند. یکی از استانداردهای لازم برخورداری از گواهینامه « جی سی آی» (JCI) برای اعتبارسنجی مراکز درمانی است. این گواهینامه که در سال ۱۹۱۳میلادی از سوی کالج جراحان امریکا به منظور بهبود استاندارد خدمات بیمارستانی وضع شد و به تنظیم اصول و معیارهایی انجامید که مبنای تعیین اعتبار قرار گرفت. پس از آن در سال ۱۹۵۲م، کانادا و در سال ۱۹۷۴م استرالیا به اجرای اعتبارسنجی پرداختند و در سال ۱۹۹۸م کمیته مشترک بین المللی «جی سی آی» به عنوان شاخه ای از کمیته مشترک ایالات متحده به وجود آمد و استانداردها مطابق با ماموریت ارتقای ایمنی و کیفیت مراقبت بیمار در سراسر دنیا مورد بازبینی مجدد قرار گرفت.
کشورهای دارای گواهینامه «جی سی آی» می باشند اکنون و با توجه به رشد گردشگری سلامت و مراجعه بیماران به کشورهای دیگر برای درمان بیماری، کشورهای درحال توسعه سعی می کنند تا تعداد مراکز درمانی بیشتری را مطابق با استانداردهای بین المللی آماده کنند تا موفق به دریافت این گواهینامه شوند. در بین کشورهای منطقه کشورهایی مانند امارات متحده عربی، عربستان سعودی، ترکیه، هند، مالزی و اردن تعداد قابل توجهی از این نوع بیمارستان ها را دارند. به طوریکه در کشور هند ۲۱، ترکیه ۵۰، مالزی ۱۳، اردن ۱۰ و امارات متحده عربی ۸۹ مرکز درمانی با گواهینامه «جی سی آی» وجود دارد. در این میان، اگرچه ایران با برخورداری از تیم ها متبحر به ویژه در برخی رشته های پزشکی از جمله ظرفیت های گردشگری درمانی است اما به دلیل ضعف خدمات درمانی و تجهیزات پزشکی در مقایسه با رقبا، گردشگری درمانی در ایران هنوز توان ورود به بازارهایی با سطح درآمد بالاتر را در جهان ندارد. علاوه بر این که هیچ یک از مراکز درمانی در ایران موفق به دریافت این گواهینامه نشده اند. همین موضوع باعث بی میلی گردشگران خارجی به سفر درمانی به ایران شده است. البته غیر از عراقی ها که به خاطر شرایط جنگی و نابسامانی اجتماعی و نداشتن تمکن مالی به طور معمول به ایران سفر می کنند، ساکنان کشورهای دیگر، بیمارستان های دارای گواهینامه «جی سی آی» را در برای درمان بیماری های خود در اولویت قرار می دهند. البته برآورد کوتاهی از میزان هزینه های لازم برای درمان در بیمارستان های کشورهای گردشگرپذیر نشان می دهد که به عنوان مثال، هزینه عمل قلب باز در ترکیه ۱۸۰هزار دلار و در انگلیس ۴۰هزار دلار تمام می شود اما در ایران این مبلغ حدود ۱۰ تا ۱۶هزار دلار در مراکز خصوصی برآورد شده؛ بنابراین برای بسیاری از بیماران، درمان در ایران صرفه اقتصادی بیشتری دارد، اما نداشتن گواهینامه «جی سی آی» مانع جذب گردشگران سلامت به ایران می شود.
گردش مالی گردشگری سلامت، ۴۰۰ تا ۴۲۰ میلیون دلارکه سهم ۵/۰درصدی ایران از درآمد ارزی بخش گردشگری سلامت در دنیا چیزی نیست که بشود به آن افتخار کرد، به ویژه وقتی که در کشورهایی مانند هندوستان، سنگاپور و تایلند در پایان سال ۲۰۱۳م فقط از بخش گردشگری سلامت میلیاردها دلار نصیبشان شده است. براساس پیش بینی سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری در حالی سهم ایران از گردش مالی بخش گردشگری سلامت ۴۰۰ تا۴۲۰میلیون دلار است که قراراست با فعالیت هایی که در آینده انجام می شود و با فرصت های جدید سرمایه گذاری در این بخش تا پایان دولت یازدهم درآمد ایران از این حوزه به حدود ۳میلیارد دلار برسد.

افزایش روزافزون گردشگری سلامت بر اساس آخرین آمارهای ارائه شده از سوی سازمان جهانی گردشگری در سال ۲۰۱۳ میلادی، ۲۷درصد سفرهای انجام شده در سطح جهان با انگیزه سلامت، مذهبی و دیدار دوستان و آشنایان بوده است. با رشد و گسترش گردشگری درمانی در جهان کشورهای بیشتری به جمع مقصدهای گردشگری درمانی می پیوندند. با آگاهی مردم جهان از مزایای سفرهای درمانی بر تعداد این نوع گردشگران نیز افزوده می شود. براساس آمار موجود سالانه حدود ۷ میلیون نفر با هدف درمان به کشورهای دیگر سفر می کنند و روزبه روز بر تعداد این افراد افزوده می شود تا جایی که درآمد حاصل از این مقوله در جهان از ۴۰میلیارد دلار در سال ۲۰۰۴م به ۱۴۰ میلیارد دلار در سال ۲۰۱۴م رسیده است. انجام عمل های جراحی و سایر درمان ها در کشورهای دیگر علاوه بر استفاده از کیفیت بالاتر خدمات و فناوری، به کاهش هزینه های درمان نیز کمک می کند. صرفه جویی ناشی از سفرهای درمانی به کشورهای مختلف براساس دلار امریکا برای کشورهای مقصد گردشگری متفاوت است؛ برای مثال در برزیل از ۲۵ تا ۴۰درصد، در هند ۶۵ تا ۹۰درصد، در کره جنوبی ۳۰ تا ۴۵درصد و در مالزی از ۶۵ تا۸۰درصد هزینه های درمانی براساس دلار کاهش می یابد. این میزان صرفه جویی در کشورهای دیگری مانند مکزیک ۴۰ تا ۶۵درصد، سنگاپور ۳۰ تا ۴۵درصد، تایوان ۴۰ تا ۵۵درصد، تایلند ۵۰ تا ۷۰درصد و ترکیه ۵۰ تا ۶۵درصد برآورد شده است.

وضعیت گردشگری درمانی در منطقه آسیا

تایلند، به عنوان رهبر بازار گردشگری درمانی در آسیا بیش از ۴۰درصد از سهم بازار منطقه در سال ۲۰۱۱م را به خود اختصاص داده است و بر اساس گزارش سازمان جهانی گردشگری پیش بینی می شود در پایان سال ۲۰۱۵م این کشور به بیش از ۲ برابر سهم فعلی دست یافته باشد. این در حالی است که هند یکی از نخستین کشورهایی است که وارد بازار گردشگری درمانی آسیا شده است. از سال ۲۰۰۹ تا ۲۰۱۱م تعداد گردشگران درمانی این کشور ۳۰درصد رشد داشته و پیش بینی می شود که در سال ۲۰۱۵م این کشور نزدیک به نیم میلیون گردشگر درمانی جذب کند. تسهیلات گردشگری درمانی سنگاپور نیز در آسیا بهترین است، اما هزینه های درمانی در آن نسبت به رقبایش کمی بیشتر است. پیش بینی می شود که تعداد گردشگران درمانی این کشور در سال ۲۰۱۵م به بیش از یک میلیون نفر برسد. در این میان اگرچه فیلیپین توسعه گردشگری درمانی را کمی دیرتر آغاز کرده اما به سرعت در حال رشد بوده و براساس برآوردها بازار گردشگری درمانی این کشور در طول سال های ۲۰۱۲ تا ۲۰۱۵م سالانه رشدی معادل ۲درصد داشته است.در میان کشورهای شرق دور نیز کره جنوبی روبه رشدترین مقصد گردشگری درمانی در آسیاست و پیش بینی می شود که در سال ۲۰۱۵ م این کشور بیش از ۳۰۰ هزار گردشگر درمانی داشته باشد. اما گردشگری درمانی در تایوان یکی از مهمترین جاذبه های گردشگری برای گردشگران چینی با درآمد متوسط و بالا محسوب می شود. بازار گردشگری درمانی این کشور از سال ۲۰۱۲ تا ۲۰۱۵ سالانه ۷درصد رشد داشته است.

کشورهای پیشرو در گردشگری سلامت

به دلیل ارزآوری و درآمدهای بسیار بالایی که توریسم پزشکی دارد، بسیاری از دولت ها با قدرت بالایی در حال تقویت این صنعت در کشورشان هستند. کشورهای پیشرو در عرصه توریسم پزشکی به شرح زیر هستند:
برزیل : یکی از قدیمی ترین کشورها در توریسم پزشکی می باشد که البته بیشتر شهرت خود را مدیون جراحی های زیبایی است؛ اما جراحی های غیر زیبایی در برزیل به تازگی شروع به فعالیت کرده و پیشینه زیادی ندارند. اولین بیمارستان مورد تأیید استانداردهای JCI در خارج از آمریکا، بیمارستانی در برزیل بود که موفق به دریافت گواهینامه این کمیسیون شد.
کاستاریکا: در طول سال های گذشته کاستاریکا تلاش بسیاری برای رشد در گردشگری پزشکی انجام داد و از سال ۲۰۰۷ از پیشگامان این صنعت محسوب می شود. در حال حاضر کاستاریکا دارای ۳ بیمارستان مورد تأیید JCI است که هر ۳ در شهر سن خوزه هستند.
هند: از کشورهای مهم آسیایی در عرصه توریسم پزشکی که ۲۲ بیمارستان آن موفق به دریافت گواهینامه JCI شده اند. توریسم پزشکی هند بسیار در جهان شهرت دارد، عمده دلیل جذب شدن توریست ها به هند، ارزان بودن خدمات به نسبت سایر کشورهاست. همچنین هند طرح ویزای M را به اجرا درآورده است، ویزایی که در سفارتخانه های هند در دیگر کشورها به افرادی داده می شود که برای دریافت خدمات پزشکی قصد سفر به هند را دارند.
مکزیک: مقصد بسیار جذاب برای توریست های پزشکی، مخصوصاً آمریکایی هاست. آمریکایی های ساکن ایالت های جنوبی هم مرز با مکزیک همچون نومکزیکو، اریزونا یا تگزاس تقریباً به شکل روتین وار به مکزیک رفته و خدمات پزشکی ارزان آنجا را تجربه می کنند. به عنوان نمونه خدمات دندان پزشکی متخصصین در مکزیک یک چهارم تا یک پنجم همان خدمات در آمریکاست. بحث مکزیک به قدری برای آمریکایی ها جذاب است که مسئولان ایالت تگزاس درخواست صدور اجازه فعالیت برای افراد در حوزه سلامت در دو طرف مرز را دارند در حالی که پزشکان آمریکایی به شدت با این طرح مخالفند و اعتقاد دارند که توان رقابت با قیمت های پایین مکزیک برای آنها وجود ندارد.
پاناما : جاذبه های دیدنی، دو زبانه بودن پزشکان، داشتن مدارک و استانداردهای بین المللی، استفاده از واحد پول دلار آمریکا و عدم نیاز توریست ها به تبدیل کردن پول. دلایلی همچون این موارد دست به دست هم دادند تا پاناما یکی از پیشروها در صنعت توریسم پزشکی در عرصه بین الملل شود.
سنگاپور: این کشور دارای چندین بیمارستان مورد تأیید JCI است. استانداردهای بهداشتی در سنگاپور بسیار بالاست؛ طبق گزارش سازمان بهداشت جهانی که در سال ۲۰۰۰ منتشر شد، سنگاپور ششمین کشور از نظر داشتن بهترین سیستم بهداشتی – درمانی در جهان، و اولین کشور در آسیا است. عمده بیمارانی که به سنگاپور مراجعه می کنند از کشورهای همسایه همچون مالزی، اندونزی و کشورهای جنوب آسیایی هستند.
تایوان: دولت تایوان به شکل رسمی اعلام کرد که قصد دارد کشورش را به مرکز توریسم پزشکی تبدیل کند و در این راه در سال ۲۰۰۷ وزارت بهداشت تایوان طرحی را به اجرا درآورد تا سطح تمامی خدمات پزشکی در این کشور بالا رود. در ادامه، برنامه ای برای همکاری گسترده دولت تایوان با مراکز آکادمیک جهت معرفی تایوان به عنوان یک برند توریسم پزشکی در جهان ارائه شده بود. بیمارستان های تایوان موظف به ارائه آمارهای دقیق به دولت هستند. بر اساس این آمارها، فقط بین ماه های ژانویه تا آگوست ۲۰۱۲، بیش از ۶۰۰۰۰ توریست برای درمان به بیمارستان های تایوان مراجعه کرده اند.

جایگاه ایران

ایران کشوری است که دارای رتبه پنجم دنیا از لحاظ دارا بودن صدها جاذبه تاریخی، تفریحی، فرهنگی، طبیعی و گردشگری است که هر کدام از این جاذبه ها به تنهایی می تواند عامل مهمی برای جذب تعداد زیادی ازگردشگران خارجی باشد، اما با این تفاسیر چرا میزان ورود گردشگر خارجی به ایران نسبت به کشورهایی که تعداد جاذبه های گردشگری آن ها در مقایسه با ایران بسیار پایین تر است، کمتر است؟ مثلا ترکیه با وجود این که در مقایسه با ایران دارای اماکن و جاذبه های
گردشگری اندکی است اما حدود ۱۲برابر ایران در جذب گردشگران خارجی موفق عمل کرده است (Bayon & Wangenheim).
گردشگری سلامت در ایران سابقه چندانی ندارد و در سال ۸۲ برای اولین بار این موضوع در ایران، از سوی وزارت بهداشت و درمان مورد توجه قرار گرفت و در سال۸۳و پس از ادغام سازمان های میراث فرهنگی، ایرانگردی و جهانگردی، توریسم درمانی به صورت مستقل در ایران ایجاد شد. ایران دارای ظرفیت های متعددی جهت جذب توریست سلامت است که می توان به چشمه های آب معدنی در اکثر استان های کشور، مناطق کویری در قم، بخش های درمانی ناباروری شهید صدوقی یزد، دندانپزشکی، مراکز دیالیز و انجام انواع جراحی های قلب،پلاستیک و چشم و ارتوپدی در بیمارستان های مشهد و تهران، انجام پیوند مغز استخوان، پیوند کلیه و کبد در بیمارستان شهید نمازی شیراز و خدمات طب دارویی گیاهی همدان اشاره نمود. ارزان بودن قیمت خدمات پزشکی ایران نسبت به سایر کشور های جهان، کیفیت مناسب و برابری آن با جدیدترین شیوه های علم طب در جهان از مهم ترین دلایلی است که می تواند گردشگری درمانی را در ایران رونق دهدو درخلق فرصت پیشتاز باشد. (جباری۲۰۰۸)
توریسم درمانی ایران، با وجود کیفیت بالای خدمات درمانی و قیمت ارزان، به علت نبود تبلیغات مناسب، هنوز جایگاه خود را بازار نیافته است و گام های نخست را طی می کند. در حالی که دولت براساس برنامه ریزی های خود باید تا پایان برنامه چهارم توسعه ۳۰ درصد از نیازهای درمانی کشور را از طریق صدور کالا، خدمات پزشکی و توریسم درمانی فراهم می کرد.
دراین میان ایران رقیبان مهمی نیز در منطقه دارد. از جمله رقیبان مهم ایران در حوزه خلیج فارس می توان اردن و دبی را نام برد. کشور اردن سالانه ۵۰۰ میلیون دلار درآمد ارزی از توریسم درمانی دارد. دبی از چند سال پیش شهرهای سلامت را راه اندازی کرده و با برخی از دانشگاه های معتبر دنیا برای توسعه این مراکز قرارداد بسته است. اما این آغازراه است.
طبق استراتژی های تعریف شده که قرار است اعتباری برابر با ۱۶ میلیارد درهم دبی به بخش توریسم درمانی اختصاص یابد، دبی می کوشد هسته قدرتمندی برای ارتقای این بخش ایجاد کند. این طرح شامل تقویت شبکه های موجود تسهیلات درمان و سلامت و نیز ایجاد زیر ساخت های مدرن و مرکز معتبر و بزرگی از متخصصان سلامت ومهارت های درمانی با اعتبار توریستی در دبی است. طبق این طرح، قرار است ضمن برقراری ارتباط با بازارهای گسترده جهانی و تحقیق در باره نخستین اقدامات درراستای طرح استراتژیک دبی ۲۰۱۵، با مسیریابی و طرح عملی برای توسعه، مراحل آغازین این طرح عملی شود. توریسم پزشکی در سال ۲۰۱۰درآمدی بالغ بر ۷ میلیارد درهم برای امارات داشته است.
ایران در سال ۸۳ تقریباً ۱۲ هزار بیمار خارجی پذیرش کرده است که این میزان در سال ۸۴ به ۱۷ هزار و پانصد نفر رسید ولی متاسفانه آمار قابل استناد از درآمدهای حاصل از جذب توریسم درمانی در سال های اخیر در ایران وجود ندارد. با این حال چالش اصلی فراروری گردشگری درمانی ایران، نبود مدیریت یک پارچه در این حوزه است و از آنجایی که چنین ایدهای در ایران تقریباً نو تلقی می شود، به نظر می رسد تهیه طرحی که به این مسئله به طور همه جانبه بپردازد و نیز تجارب کشورهای دیگر در این خصوص را مطالعه نماید، به سیاست گذاران
کمک خواهد کرد تا برای جذب توریسم پزشکی با رویکردی علمی و بومی حرکت نمایند.
– توریسم سلامت در ایران در عصر جهانی شدن و با تکیه بر فرصت های کارآفرینی در جهت رشد و توسعه اقتصادی در حال برداشتن گام های محکم و استواری است.
گردشگری درمانی و بهداشتی امروزه از رو به رشدترین بخش های صنعت گردشگری جهان است. علاوه بر نیاز به صدور کالا و خدمات پزشکی درآمد توریسم درمانی نیز می تواند برای کشورها خصوصا کشورهای آسیایی که به حرکت در روند توسعه می اندیشند وسوسه انگیز باشد. این درآمد باعث شده است که برخی کشورهای آسیایی چون سنگاپور، تایلند و هند به طور چشمگیری در حال تبلیغ سرویس های درمانی خود در میان بیماران جهان باشند.درباره گردش مالی حاصل از توریسم درمانی آماردقیقی وجود ندارد،اما براساس آمار بهداشت جهانی، سالانه حدود ۵۰ میلیارد دلار، صرف درمان بیماران منطقه در کشورهای اروپایی و آمریکایی می شود که جذب درصدی از این مبلغ می تواند تاثیر چشمگیری در اقتصاد گردشگری کشورهای آسیایی داشته باشد.
– ایران هفدهمین کشور پهناور جهان با جمعیتی در حدود ۸۰ میلیون نفر در ردیف یکی از کهن ترین کشورهای جهان قرار دارد. از نظر جاذبه های گردشگری طبیعی،آب و هوا و باستانی به ترتیب مقام های دهم، پنجم و چهارم در جهان را داراست.ایران در افق ۱۴۰۰ یکی از قطب های اصلی گردشگری سلامت در منطقه خواهد شد و از رهگذر آن نه تنها از خروج ارز جلوگیری می شود بلکه خلق فرصتی مناسب برای درآمد ارزی خواهد شد.
– مطالعات اسنادی و میدانی در حوزه گردشگری سلامت در ایران نشان می دهد که اگرچه گردشگری سلامت در ایران از دیرباز مورد توجه گردشگران و بیماران خارجی ورودی به کشور بوده است و در سال های اخیر نیز بسترهای مدیریت سازمانی و قانونی آن آغاز شده است ولی در حال حاضر مراحل نخستین توسعه خود را طی می کند و برای نیل به جایگاه شایسته خود با چالش هایی که به تبعیت از شرایط کلی کشور به وجود آمده، مواجه است.
– در حالی که توریسم درمانی در بسیاری از کشورها نقش مهمی در ارزآوری دارد و هر ساله ۴۰ تا ۵۰ میلیارد دلار درآمد ارزی از طریق توریسم درمانی عاید کشورهای اروپایی و آمریکا می شود، اما در ایران این صنعت جایگاه خود را باز نیافته و گام های نخستین را طی می کند و طبق آمار ارائه شده ایران از نظر جذب گردشگر سلامت در رتبه ۵۳ جهان قرار دارد لذا مطالعات انجام شده در این خصوص می تواند راهگشای دولت مردان در این زمینه باشد.

منبع: اقتصاد آسیا

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *