تحلیل گردشگری سلامت پسا تحریم ها

اقتصاد گردشگری سلامتبه نقل از ژورنال بین المللی گردشگری پزشکی(IMTJ): گردشگری سلامت ایران ممکن است از پتانسیل بالایی در  برخوردار باشد، ولی در حال حاضر به طور کامل قادر به آزادسازی آن نیست. برنامه ریزی خروج از تحریم ها به معنای معرفی ایران به عنوان هدف بالقوه گردشگری پزشکی برای جذب گردشگران و سرمایه گذارن است.

ایران با داشتن ۸۰ میلیون نفر جمعیت، دومین کشور پرجمعیت خاورمیانه محسوب می شود. بنابراین با در نظر گرفتن این موضوع نیز، خروج برنامه ریزی شده از تحریم ها می تواند به عنوان هدف بالقوه گردشگری پزشکی برای جذب افراد و سرمایه گذاری های تجاری مورد استفاده قرار گیرد.

اما به نظر بسیاری، آزاد بودن تجارت گردشگری پزشکی و سرمایه گذاری گردشگری بین آمریکا و اروپا با ایران درحال حاضر ادعای غیر واقعی و گمراه کننده ای است.

در واقع هیچ تاریخ خاصی برای عملی سازی تغییرات تعیین نشده است. جامعه بین المللی در ابتدا باید طی روندی که انتظار می رود چندین ماه به طول بیانجامد؛ پایبند بودن ایران به تعهدات اولیه اش را مورد تایید قرار دهد. بر این اساس، انتظار نمی رود که تاریخ اجرای این امر تا اواخر سال ۲۰۱۶ یا حتی به احتمال بیشتر اوایل سال ۲۰۱۷ قابل تحقق باشد. بعد از آن نیزعکس العمل کشورها در مورد آنچه که قصد صدور مجوز برایش را دارند، متفاوت خواهد بود.

برنامه جامع اقدام مشترک یا برجام در جولای ۲۰۱۵ (مرداد ۱۳۹۴) مورد توافق قرار گرفت. این توافق راه را برای لغو بیشتر تحریم های اتحادیه اروپا که برای ممانعت از اجرای برنامه هسته ای ایران اعمال شده بود، هموار ساخت.

انتظار می رود که لغو تحریم های خاص، فرصت سرمایه گذاری های مختلف و امکان تبادل گردشگر و گردشگر پزشکی در ایران را فرآهم آورد.

البته مشکلات متفاوتی بر سر راه گردشگری پزشکی ایران وجود دارد. در سراسر این کشور تنها ۶۴۰  هتل وجود دارد و تهران به عنوان پایتخت این کشور تنها ۹۶ هتل دارد. احتمالا افراد حقیقی و شرکت های اروپایی در آینده نزدیک از آزادی عمل بیشتری برای دسترسی به بازارهای ایران برخوردار باشند ولی شهروندان و نهادهای ایالات متحده هنوز به شدت در معاملات خود با ایران محدود شده اند. همچنین اگر رئيس جمهور آینده ایران از اعضای جناح اصولگرا باشد امکان لغو موافقت نامه قابل تصور است.

فرانسه، آلمان و ایتالیا در صف اولین کشورهای خارجی برای تجارت با ایران جهت بهره برداری از این پتانسیل و عقد اولین قرارداد های پیش برنده تجاری قرار دارند. این امر  متعاقبا زمینه ساز پر شدن هتل های تراز اول ایران با خیل عظیمی از گردشگران و مسافران تجاری خواهد شد.

گردشگری سلامت و پزشکی امکان رشد دارد اما بیشتر ظرفیت هتل ها و کلینیک ها به بیماران و گردشگران داخلی اختصاص دارد. کسب و کارهای ایرانی هنوز توان پذیرش یا انجام پرداخت ها از طریق کارت های اعتباری در سطح بین المللی را ندارند.

غالب گردشگران پزشکی ایران را مسافرینی از کشورهای آذربایجان، ترکمنستان، عراق، ترکیه، کویت، عمان، هند و پاکستان تشکیل می دهند که به دنبال درمان های چشم پزشکی، ارتوپدی و دندانپزشکی رهسپار ایران می شوند. ایران درصدد راه اندازی یک مرکز گردشگری پزشکی است که بر روی جذب گردشگران از ترکیه، پاکستان، مالزی، اندونزی، و دیگر کشورهای اسلامی تمرکز دارد.

محدودیت های تحریم مانع تجارت شرکت های خارجی با ایران می شوند. این که چقدر سریع پس از تاریخ عملی سازی لغو تحریم ها امکان کسب و کار افراد حقیقی و شرکت های اروپایی و آمریکایی با ایران مهیا می شود از کشوری تا کشور دیگر متفاوت است.

گرچه لغو تحریم ها ممکن به نظر می رسد ولی هنوز مشکلات عمده ای بر سر راه مالکیت زمین و گرفتن اجازه برای ساخت و ساز وجود دارد. این در حالی است که شرایط قانونی داخل ایران برای تحقق سرمایه گذاری خارجی از وضعیت روشنی ندارد و قوانین ایران مانند یک هزار توست.

ممکن است ایران از استعدادهای بالقوه فراوانی برخوردار باشد ولی شکوفایی و آزادسازی آنها به سالها وقت احتیاج دارد. بنابراین به ناچار، سازمان هایی وجود خواهد داشت که ایران را همانند کوبا به عنوان مقصدی تبلیغ کنند که غیر قانونی بودن امکان مسافرت گردشگران پزشکی آمریکایی به آن، به دست فراموشی سپرده شده است. کسانی که می خواهند ایران را به عنوان یک بازار هدف بررسی کنند باید در نظر داشته باشند پزشکی ایران بسیار پیشرفته است و خدمات بیمارستان ها و کلینیک های آن برای گردشگران سلامت کشورهای حاشیه خلیج فارس و غیر اروپایی کم هزینه می باشد.

۱۴ آپریل ۲۰۱۶

نویسنده:  Ian Youngman

ترجمه: سلماز دانشور نیک

منبع: ژورنال بین المللی گردشگری پزشکی  IMTJ (International Medical Tourism Journal)

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *